Բուլղարիան, Ռումինիան և Հունաստանը ստեղծում են «Ուղղահայաց գազային միջանցք»

• 10.02.2015, 17:21
•  Եվրոպա,  Աշխարհ

Փետրվարի 9-ին Սոֆիայում Եվրահանձնաժողովի անդամների և ԵՄ մի շարք երկրների ներկայացուցիչների միջև կայացել է քննարկում Կենտրոնական և Հարավ-արևելյան Եվրոպա էներգետիկ մատակարարումների ապահովման հարցերով: Ինչպես հայտնում է Բուլղարիայի կառավարության մամուլի ծառայությունը, հանդիպմանը որոշում է կայացվել ստեղծել Կենտրոնական և Հարավ-արևելյան Եվրոպայում գազային ցանցերի կառուցման բարձր մակարդակի խումբ:

Նախատեսվում է, որ ձևավորված խումբը պետք է աշխատի երկու ենթախմբով՝ քաղաքական և փորձագիտական մակարդակով: Նրա անդամները պետք է զբաղվեն տարածաշրջանի գազային կապերով, ինչպես նաև երկարաժամկետ կտրվածքով բնական գազի աղբյուրների դիվերսիֆիկացման ուղղությամբ: Հայտարարվել է Կենտրոնական Եվրոպայի համար առնվազն երեք գազային տարբեր աղբյուրներ ապահովելու անհրաժեշտության մասին: Խմբի առաջին խնդիրը տարածաշրջանում գազի առաջարկի և պահանջարկի պատկերը կազմելն է:

Ինչպես հանդիպմանը հայտարարել է Եվրահանձնաժողովի ղեկավարի՝ էներգեիկ հարցերով տեղակալ Մարոշ Շեֆչովիչը, ԵՄ երկրները «պետք է ապացուցեն, որ իրենք կարող են աշխատել միասին՝ միմյանց հետ լավագույն կապեր ստեղծելու համար»: Էներգետիկայի և կլիմայական փոփոխությունների հարցերով հանձնակատար Միգել Կանետյեն իր հերթին նշել է, որ տարածաշրջանի էներգետիկ անկախության հասնելու հարցում առանցքային դեր են խաղում «Հարավային գազային միջանցքի» զարգացումը և նրա միացումը Եվրոպային, Սև ծովի հանքավայրերի շահագործումը, ինչպես նաև թերթաքարային բնական գազի տերմինալների զարգացումը:

Հանդիպման ընթացքում Բուլղարիան, Ռումինիան և Հունաստանը պայմանավորվել են ձևավորել ենթախումբ՝ «Ուղղահայաց  գազային միջանցքի» կառուցման համար, որը նախատեսվում է հետագայում միացնել «Հարավային գազային միջանցքին»: Երեք երկրների գազաբաշխիչ ցանցերի միավորման մտադրության մասին հայտարարվեց անցյալ տարվա դեկտեմբերին, երբ հաստատվեց «Հարավային հոսք» նախագծի կասեցումը:

«Բուլղարիան ԵՄ այն երկրներից մեկն է, որոնք մեծապես հետաքրքրված են էներգետիկ մատակարարումների անվտանգությամբ և աղբյուրների դիվերսիֆիկացմամբ: Մեր կառավարությունն ակտիվորեն աշխատում է մի շարք առանցքային նախագծերի կյանքի կոչման ուղղությամբ, որոնք երկրին կապահովեն հուսալի մատակարարումներ՝ գազի մրցակցային գնով»,- հանդիպման ընթացքում հայտարարել է Բուլղարիայի վարչապետ Բոյկո Բորիսովը:

Նա նշել է, որ «2008թ-ի ձմռանը Բուլղարիան ամենից շատ տուժեց, երբ Ռուսաստանը դադարեցրեց գազի մատակարարումները Ուկրաինայի տարածքով: «Այդ օրվանից Բուլղարիան ձգտում է թույլ չտալ նման զարգացումներ: Բուլղարական կառավարության համար առաջնահերթություն է հանդիսանում մեր հարևանների՝ Հունաստանի, Ռումինիայի, Թուրքիայի և Սերբիայի հետ բազմակապ համակարգի ստեղծումը, ինչպես նաւ մեր սեփական գազի հանքավայրերի շահագործումը Սև ծովում»,- նշել է Բորիսովը:

Վարչապետը նաև նշել է, որ Բուլղարիան իր աշխարհագրական դիրքի շնորհիվ հնարավորություն ունի դառնալ Հարավ-Արևելյան Եվրոպայի և  ԵՄ համար գազաբաշխիչ կենտրոն: «Մենք ունենք լավ նախագծված ազգային գազաբաշխիչ ցանց, գազապահեստներ, գազի և նավթի սեփական պաշարներով, որոնք այժմ մշակվում են: Այս ամենը ընդամենը կազմում է այն առավելությունների և հնարավորությունների մի մասը, որը կարող է առաջարկել Բուլղարիան»,- նշել է նա:

Նախկին «Հարավային հոսք» նախագծի անդամների կողմից նման նոր նախաձեռնությունը, որը վայելում է նաև ԵՄ աջակցությունը, թերևս ուղղված է մասամբ կոմպենսացնելու Հարավային հոսքի կասեցման պատճառով այդ երկրների «կորցրած հնարավորությունները»: Մյուս կողմից առավել ինտեգրված գազային համակարգի ձևավորումը կարող է օգտագործվել նույն ԵՄ կողմից՝ ռուս-թուրքական նոր գազատարով եվրոպա հասնող գազի վաճառքը որոշակիորեն խոչընդոտելու և այն TANAP-ի մատակարարումներով ապահովելու տեսանկյունից:

Ըստ էության, այս ամենը տեղավորվում է ԵՄ՝ ռուսական գազից կախվածության նվազեցման քաղաքականության շրջանակներում, սակայն հատկանշական է մեկ կարևոր հանգամանք՝ «Ուղղահայաց գազատային միջանցքի» հզորությունը կազմելու է ընդամենը 3-5 մլրդ մ/խ, ինչը բավարար չէ ինչպես նոր նախագծի անդամների պահանջները բավարարելու, այնպես էլ միջանցքը տրանզիտային նպատակներով օգտագործելու տեսանկյունից»: